İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) tarafından geliştirilen İSKİ AI Projesi, düzenlenen törenle kamuoyuna tanıtıldı.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Başkanvekili Nuri Aslan, bu projenin İstanbul’un su yönetiminde yapay zeka çağını açan tarihi bir adım olduğunu ifade ederek, “Dünya hızla gelişirken, öncü olmak İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin sorumluluğudur” dedi.
“Dijital Rönesans” Temasıyla Başlayan Proje
İSKİ AI Projesi, "Dijital Rönesans" temasıyla düzenlenen SUKİ Teknoloji Zirvesi kapsamında, İSKİ Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı tarafından geliştirildi. Tanıtım töreni, İSKİ’nin Kağıthane’deki Yusuf Ziya Erdem Konferans Salonu’nda gerçekleşti. Törene; İBB Başkanvekili Nuri Aslan, İSKİ Genel Müdürü Doç. Dr. Şafak Başa, İSKİ Bilgi İşlem Dairesi Başkanı Tayfun İşbilen ve çok sayıda davetli katıldı.
İstanbul’un Verisini Yönetmek İçin Yapay Zeka
Aslan, İstanbul’un her gün milyonlarca veri üreten bir megakent olduğunu vurgulayarak, bu verilerin insan gücüyle artık yönetilemediğini belirtti. “Bugün İstanbul’u yöneten irade olarak yapay zeka çağını göz ardı edemezdik, etmiyoruz da” ifadelerini kullandı.
Projenin yaklaşık 3 yıl önce başlayan dijital dönüşümün önemli bir parçası olduğunu söyleyen Aslan, İBB’nin dünya çapındaki gelişmelere öncülük etme sorumluluğunu benimsediğini açıkladı.
Yapay zekanın akıllı şehirlerde merkezi rol oynayacağını belirten Aslan; trafik, enerji yönetimi, afet hazırlığı ve kaynakların adil dağıtımı gibi pek çok alanın bu teknolojiyle dinamik olarak yönetileceğini ifade etti.
“Yapay zeka, şehirlerin beyni ve sinir sistemi olacak. Her şey yapay zeka ile daha hızlı ve etkili yönetilecek” dedi.
İSKİ’de Dijital Dönüşüm 2024’te Hız Kazandı
İstanbul’un bu geleceğe hazırlandığını belirten Aslan, İSKİ’nin dijital dönüşüm sürecinin 2024 lansmanıyla ivme kazandığını ve İSKİ AI Projesi ile yeni bir aşamaya geçildiğini açıkladı.
Aslan, İBB’nin 2014-2019 yılları arasında 176 milyon dolarlık kaynakla 96 projeyi tamamladığını, 2020-2025 döneminde ise 122 milyon dolarlık bütçeyle 426 proje hayata geçirdiğini paylaştı.
“Milletin parasının en doğru şekilde kullanılması bu işte açıkça görülüyor” dedi.
Dijital Hizmetlerde Büyük İyileşme
Dijital dönüşüm yatırımlarının hizmetlere olumlu yansıdığını aktaran Aslan, online işlemlerin 2020 sonrası 3 ila 3,5 kat arttığını, vezne tahsilat hızının 7,8 kat yükseldiğini ve dijital fatura abone sayısının 600 bine ulaştığını açıkladı.
Arızalara müdahale süresinin yüzde 80 azaldığını ve İSKİ’nin dijital sayaç okuma sistemini geliştirdiğini ekledi.
Veri Güvenliği ve Yerel Yapay Zeka Önemi
Aslan, İSKİ AI Projesi’nin veri güvenliği açısından kritik olduğunu belirterek, sistemin verileri kurum içinde tutan yerel yapay zeka yaklaşımını benimsediğini vurguladı.
“Veri tamamen kendi bünyemizde tutuluyor; bu yerel yapay zeka modeli, tüm Türkiye’ye örnek olacak milli bir başarıdır” dedi.
Projenin İSKİ ile sınırlı kalmayacağını ve İBB’nin yapay zeka ile dijital dönüşüm bilgisini Türkiye’deki kamu kurumları ve belediyelerle paylaşmaya hazır olduğunu da sözlerine ekledi.
Bu teknolojinin B40 Balkan Şehirleri Ağı ve Eurocities üyeleri tarafından da kullanılabileceğini bildirdi.
İSKİ AI Projesiyle Hedeflenen Başarılar
Proje ile su tüketim tahminlerinin yüzde 97 doğrulukla yapılması amaçlanıyor. Ayrıca şunlar hedefleniyor:
Alo 185 akıllı asistanıyla çağrı merkezi iş yükünün yaklaşık yüzde 40 düşürülmesi,Kayıp ve kaçakların erken tespit edilmesi,Altyapı arızalarının önceden öngörülmesi,Su talebinin daha hassas tahmini,Enerji verimliliğinin artırılması,SCADA ve dijital ikiz sistemlerinden gelen milyonlarca verinin ortak yapay zeka sistemiyle analiz edilmesi.Aslan, yapay zeka destekli sistemlerin pompalar, vanalar ve sensörler gibi altyapı bileşenleriyle entegre çalışacağını söyleyerek, “Kararlar daha hızlı alınacak, sorunlar yerinde çözülecek” dedi.
İSKİ Genel Müdürü Başa’dan Stratejik Yaklaşım
İSKİ Genel Müdürü Doç. Dr. Şafak Başa ise konuşmasında, iklim krizi ve doğal kaynaklar üzerindeki baskının arttığı bir dönemde suyun stratejik öneminin artığını belirtti.
Başa, İSKİ’nin klasik bir su ve atık su kurumu olarak kalmadığını, veriyi yöneten, riskleri tahmin eden ve kaynaklarını akılcı kullanan yeni nesil bir kamu kurumu olma hedefinde olduklarını ifade etti.
“İSKİ AI sayesinde sadece bugünü değil geleceği de öngörebiliyoruz. Yağış, baraj doluluk, tüketim alışkanlıkları ve şebeke basıncı gibi çok sayıda veriyi aynı anda analiz edebiliyoruz” dedi.
Ek olarak, yapay zekanın dünyada en önemli dönüşüm alanlarından biri olduğunu ve Türkiye’nin bu dönüşümün dışında kalmaması gerektiğini belirtti.
“Türkiye’de kendi yerli yapay zeka platformunu geliştiren öncü kamu kurumlarından biriyiz. Teknolojiyi kullanmıyor, aynı zamanda üretiyoruz” ifadelerini kullandı.
Sunumlar ve Ödül Töreni
Programda, İSKİ Bilgi İşlem Dairesi Başkanı Tayfun İşbilen "İSKİ AI Yolculuğu: Suyun Dijital Rönesansı" ve İTÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Caner Güney "İSKİ AI Platformu" başlıklı sunumlar gerçekleştirdi.
Projede emeği geçenlere plaket takdim edilmesinin ardından program sona erdi.
