İtalya’da halk, vatandaşlık yasası ve işçi haklarını doğrudan ilgilendiren 5 maddelik bir referandum için sandığa gidiyor. 51,3 milyon seçmenin oy kullanabileceği halk oylamasında, referandumun geçerliliği için yüzde 50+1 katılım şartı aranıyor.
Oy verme işlemi bugün yerel saatle 07.00’de (TSİ 08.00) başladı. Sandıklar bugün saat 23.00’e kadar açık kalacak. Yarın da oy verme işlemi sabah 07.00’den (TSİ 08.00) öğleden sonra 15.00’e (TSİ 16.00) kadar sürecek. Resmi olmayan ilk sonuçların pazartesi öğleden sonra açıklanması bekleniyor.
Oylamaya Sunulan Konular:
1. Vatandaşlık Yasası – En Çok Tartışılan Madde
Avrupa Birliği dışındaki ülkelerden İtalya’ya gelen göçmenlerin vatandaşlık alabilmesi için gerekli olan 10 yıllık kesintisiz ikamet süresinin 5 yıla indirilmesi oylanıyor. Bu değişiklik yaklaşık 2,5 milyon yabancı kökenlinin vatandaşlığa başvurmasının önünü açabilir.
2. İşçi Hakları – Jobs Act Geri Dönüyor Mu?
Referandumda yer alan diğer 4 soru, iş gücü düzenlemeleriyle ilgili:
Haksız işten çıkarmalarda yeniden işe dönüş hakkı geri gelsin mi?
Küçük işletmelerde işten çıkarma tazminat sınırları gevşetilsin mi?
Belirli süreli sözleşmelere sınırlama getirilsin mi?
Alt taşeron iş güvenliği sorumluluğu artırılsın mı?
Bu 4 soruya “Evet” çıkarsa, 2015 yılında yürürlüğe giren Jobs Act reformu fiilen geri çekilmiş olacak.
Kritik Unsur: Katılım
Referandumun geçerli sayılabilmesi için, seçmenlerin en az yüzde 50+1’inin sandığa gitmesi gerekiyor. Katılım bu oranın altında kalırsa tüm sonuçlar geçersiz sayılacak.
Siyasi Duruşlar
İktidardaki sağ koalisyon, referanduma karşı mesafeli. Başbakan Giorgia Meloni sandığa gidip oy pusulalarını almayacağını duyurarak “oy kullanmama da bir haktır” dedi. Muhalefet ise halkı sandığa davet ediyor. Özellikle Demokratik Parti (PD), 5 Yıldız Hareketi (M5S) ve sol ittifaklar, kampanyalarında oylamanın önemine dikkat çekti.
Muhalefetin dün yapılan bir mitingde referanduma çağrı yapması ise sağ partiler tarafından “seçim yasağının ihlali” olarak eleştirildi.
Aynı Anda Yerel Seçimler De Var
Ülke genelinde bazı belediyelerde yerel seçimler yapılırken, Taranto ve Matera gibi kentlerde ise belediye başkanlığı için ikinci tur oylama sürüyor.
