Uruguay’da bu hafta etkili olan sıra dışı soğuk hava dalgası, ülkede alışılmışın dışında bir kriz doğurdu. Antarktika kaynaklı sistem, kıyı ve ova ağırlıklı coğrafyası nedeniyle genellikle ılıman kışlar geçiren Uruguay'da şok etkisi yarattı. Pazartesi günü ülkeye ulaşan soğuk dalga nedeniyle sıcaklıklar eksi 3 dereceye kadar düştü. Rüzgârla birlikte hissedilen sıcaklık ise çok daha alt seviyelere indi.
Evsizler Sokaktan Zorla Alınıyor
Yetkililer, hayatını kaybedenlerin tamamının sokakta yaşayan evsizler olduğunu açıkladı. Ölüm vakalarının bazıları köprü altlarında, bazıları otobüs duraklarında, bazıları ise derme çatma çadırlarda tespit edildi.
Devlet Başkanı Yamandú Orsi, ülkede daha önce nadiren başvurulan yürütme yetkilerini devreye sokarak, polis ve sosyal hizmet ekiplerine evsiz bireyleri sokaklardan zorla tahliye etme izni verdi. Bu adım, Uruguay’da türünün ilk örneği olarak kayıtlara geçti.
Ulusal Acil Durum Sistemi Direktörü Leandro Palomeque, uygulamanın gerekçesini şu sözlerle ifade etti:
“Zorunlu tahliye kararı ilk kez alındı çünkü durum artık farklı bir müdahale gerektiriyor.”
Sığınma Merkezleri Genişletildi
Acil durum kapsamında, ülke genelinde 32 yeni ısınma merkezi ve 3 büyük tahliye alanı açıldı. Kamuya ait spor salonları ve hatta polis akademileri geçici barınaklara dönüştürüldü. Yaklaşık 1.000 yeni yatak hizmete sunuldu.
Montevideo’da bir spor salonuna dönüştürülen merkezde görevli sosyal hizmet uzmanları, evsizlere sıcak yemek, battaniye ve hijyen malzemeleri sağladı. Isınmak için sıraya giren insanlar arasında, çoğu rızası dışında getirildiğini ifade etti. Ancak birçok kişi, bu şartlar altında sıcak bir yatak bulabilmenin önemini vurguladı.
19 yaşındaki Lucas Bilhere, tahliye merkezinde battaniyesine sarılarak şunları söyledi:
“Kışın en zor anı gün batımı. Soğuk çöker ve vücut artık direnemez. Barınaklar olmasa dayanamazdım.”
Hayvan Dostu Barınaklar
Yeni açılan merkezler, evsizlerin evcil hayvanlarını da içeri almalarına olanak tanıyor. Bu uygulama sayesinde sokakta yaşayanlar, yanlarından ayıramadıkları hayvan dostlarıyla birlikte güvenli şekilde kalabiliyor. Ayrıca merkezler, yalnızca gece değil gün boyu açık tutularak ihtiyaç sahiplerine sürekli hizmet sunuyor.
Bilhere, barınaktaki diğer birçok evsiz gibi geçici çözümlerin ötesine geçilmesini istiyor:
“Hayalim sıcak bir yatakta, kendi evimde uyumak. Bunu herkes için diliyorum.”
Uruguay’da Evsizlik Artıyor
Ekonomik olarak Latin Amerika’nın en istikrarlı ülkelerinden biri kabul edilen Uruguay’da, evsiz sayısı her geçen yıl artıyor. Sosyal Kalkınma Bakanlığı verilerine göre, 2024 itibarıyla ülkede 2.700’den fazla evsiz bulunuyor. Bu kişilerin büyük çoğunluğu başkent Montevideo'da yaşıyor.
Hükûmetin aldığı önlemler dondurucu soğukların etkisini azaltmaya çalışsa da, uzmanlar iklim değişikliğine bağlı ekstrem hava olaylarının önümüzdeki yıllarda daha sık yaşanabileceği uyarısında bulunuyor.
